Je leert het vak pas als je voor de klas staat

Op de havo was Jimmy van Rijt hoofdredacteur van de schoolkrant. ‘Ik
houd erg van taal en vond het jammer dat we op school niet meer konden
schrijven.’ Het had dus de journalistiek kunnen worden, maar Jimmy
koos een jaar geleden voor de Pabo bij Fontys Hogescholen. ‘Het leraarschap heeft me altijd getrokken; maar leraar op een basisschool bleek niet de goede keuze. Ik wilde meer vakinhoudelijke kennis overdragen
en wilde me meer kunnen specialiseren’, legt hij uit.

Bij de lerarenopleiding denkt hij dat wél te vinden. ‘Daarnaast wil ik ook mensen inspireren en ze vooruit helpen in hun ontwikkeling.’ Zo’n inspiratiebron was voor hemzelf zijn leraar Duits. ‘Hij maakte altijd aan het begin van de les een praatje met de klas. Er ontstond dan meestal een gesprek waar iedereen aan meedeed. Soms duurde het kort, soms wel een kwartier. Als hij dan zei: ‘Nu gaan we wat doen’, dan deed je ook allemaal mee. Het gaat om duidelijkheid en structuur. Je kunt baas zijn of leider. Een leider praat met z’n leerlingen en maakt de regels mét hen.

Met haar 23 jaar is ze een jonkie (‘ik ben de op een na jongste hier’) en toch staat Kirsten de Gelder alweer anderhalf jaar voor de klas in de onderbouw van het Canisiuscollege. Taal vond ze altijd heel mooi, maar leraar worden? ‘Een docent op de middelbare school zette mij als vijfdeklasser weleens voor de brugklas. “Dat kun jij wel”, zei hij en ik merkte dat ik het heel leuk vond.’ Al tijdens haar lio-stage werd ze gevraagd om zwangerschapsvervanging te doen en inmiddels heeft ze een fulltime aanstelling.

In je vingers

Of opleiding en werkelijkheid erg van elkaar verschillen? Kirsten kan het weten: ‘Hoe goed je ook bent tijdens de opleiding, je leert het vak pas als je voor de klas staat. Je krijgt handvatten en ideeën, maar didactiek, dat moet je dóen. Niet alleen erover praten. En je moet het wel een beetje in je vingers hebben. Er is niemand die leert hoe je het naamwoordelijk gezegde uitlegt. Ook kun je op de opleiding niet leren hoe leerlingen zijn en hoe ze met je omgaan.’

d’tjes en t’tjes

Jimmy wil een paar dingen van professional Kirsten weten: de beroepspraktijk bijvoorbeeld, is die zoals ze het zich had voorgesteld? ‘Ik had weleens het idee dat het werk me vooral energie zou kosten. Maar dat valt heel erg mee. Het levert me vaak heel veel energie op. Ook had ik niet verwacht dat het contact met de leerlingen buiten het vak om zo intensief zou zijn’, zegt ze. Zou ze het anders willen dan? ‘Oh nee, ik heb gemerkt dat ik geen d’tjes en t’jes uit kan leggen als ik geen band heb met een klas!’ Jimmy vraagt door: ‘Is er iets wat je níet leuk vindt?’ Kirsten: ‘Ja, docenten klagen soms heel veel. Als je zoveel klaagt, zoek dan een andere baan, denk ik dan’. En wat vindt Kirsten nu echt het leukst aan haar werk? ‘Het
contact met de leerlingen en het vak zelf’, zegt ze. ‘Nederlands is zo’n makkelijk middel om veel over de leerlingen aan de weet te komen. Je neemt bijvoorbeeld een tijdschrift mee naar de les en praat met je leerlingen over interviews. Dan mogen ze elkaar interviewen, compleet met fotoshoots en al.’

Advies van Kirsten aan Jimmy: ‘Laat je niet afschrikken door grote monden, maar sta open voor de leerlingen. Vertel ook dingen over jezelf, laat zien dat je ook een mens bent.’